David min David – David vertrekt (12)


Min 1 – dat is dus zoals het vanaf nu is. Meer en meer beseffen we dat bij alles wat we doen David er is in het niet zijn. Niet meer, nooit meer – voor altijd niet David die je even belt, die je even mist omdat je weet dat hij er straks wel weer zal zijn, die altijd op de achtergrond aanwezig is – aan het werk, op zijn dispuut, thuis met Philip op de bank een pot Fifa spelend. In een vorige blog heb ik daar uitgebreider over geschreven. Intussen een tijdje later blijkt er een extra besef bijgegroeid.

Omdat onze geest niet of nauwelijks accepteert dat het met ons gestorven kind ‘nooit meer – voor altijd niet’ is, kan hij maar een ding bedenken: David Min Een. Mogelijk in een poging ons leed te verzachten – ik weet het niet, zo goed ken ik mijn geest eigenlijk niet. Het principe van Min 1 is even simpel als onontkoombaar: het is het telkens terugkerende besef dat bij alles wat ik doe of meemaak het altijd zonder David is. In dat besef, in dat niet aanwezig zijn is hij aanweziger dan ooit. Maar het is een andere aanwezigheid. Eenzijdig en daarom onbevredigd.

Ik zit ademloos te genieten van de prachtige opstelling van William Kentridge in Eye, nota bene onder de titel ‘If we ever get to heaven’. Zelden zoiets overweldigends meegemaakt. Voor mij past dit project in het exclusieve rijtje waar bijvoorbeeld ook Einstein on the Beach van Robert Wilson en Philip Glass instaat. De beelden zijn onvergetelijk. De muziek van componist Philip Miller is te mooi voor woorden. Ik geniet zoals niet zo vaak. Tegelijk zit ik daar en voel dat mijn genieten misschien wel intenser is dan anders, maar dat het ook genieten Min 1 is. In plaats op een stoel met vier poten balanceer ik op drie, de vierde is hardhandig verwijderd. Voor mij is een oudere vrouw bezig om alles te filmen. De film gefilmd. Haar beeldschermpje licht hinderlijk op. Het is een bijzondere situatie: het lijkt wel of ze het kunstwerk alleen kan zien door haar cameraatje. Ik erger me er kapot aan. Ten slotte kan ik me niet inhouden en blaf haar toe dat haar camera uitmoet omdat ik er last van heb. Jammer genoeg doet ze het. Ik had me voorbereid op een andere confrontatie. Was er klaar voor. Dan is de voorstelling afgelopen en besef ik dat ik dit spektakel heb gezien zonder er ooit met David over te kunnen praten. Zoals bij alles wat ik doe, beleef, hoor en zie. Het is Min 1. En anders niet.

Vandaag zijn de uitslagen van de schoolexamens bekendgemaakt. Twee neefjes van me zijn ook geslaagd. Ik kan me nog zo goed herinneren hoe het was toen David zijn examen haalde. Na die rare kronkelige weg die hij had afgelegd van gymnasium naar vwo naar havo naar vmbo terug naar havo. Wat waren we trots op hem. We gaven hem het mooiste ‘herendiner’ dat we konden bedenken – en dat alleen overtroffen werd door het herendiner dat we hem voor zijn 21e gaven. De beelden staan in mijn geheugen gegrift. En we hebben de foto’s. Het zijn momenten die bij de mooiste van mijn leven horen. Maar ook daarbij geldt het Min 1, merkte ik vandaag. Want we hebben het meegemaakt, meebeleefd en er ontzettend van genoten – maar nu voelt het aan als een herinnering ‘zonder te delen’. Dit kunnen we nooit meer samen met David herinneren. Nooit meer kunnen we zeggen: “Weet je nog?” Ik heb dit al eerder in een blog beschreven. En zo zal het wel vaker gaan – en voorlopig ook steeds intensiever.

DSC_1041

Het treurige van Min 1 is dat het me zo met mijn neus op de feiten drukt. In twee opzichten: het is het besef dat ik waarschijnlijk heel lang anders, kariger, geniet en het is de telkens terugkerende bevestiging van het ‘nooit meer – voor altijd niet’. Dat is dus Min 1.

Raar genoeg valt ermee te leven. Soms zelfs zo dat ik me ervoor schaam. Dan realiseer ik me bijvoorbeeld dat ik bijna twee weken of misschien zelfs al drie, niet meer heb gehuild. En ik vraag me af of ik me daarover zorgen moet maken. Maakt dat me een slechte vader? Zou het niet zo moeten zijn dat…? En is het zo dat ik David de hele dag door mis of ‘lukt’ het me (alsof het een mentale prestatie is!) om ook delen van de dag te functioneren alsof – eh, ja alsof wat? Zodra ik op dit punt beland in mijn gedachten heb ik direct een Min 1 te pakken. Dat is het lastige, en waarschijnlijk is dat ook rouwen: Min 1 ligt altijd op de loer en houdt me bij de les: David is dood en voor jou is het leven nooit meer hetzelfde.

 

Advertenties

Over hanvanwel
Alles voor de kunst. De kunst van het kijken, schilderen, schrijven, creëren, genieten, bedenken en maken. De kunst van het je eeuwig verbazen. Maar ook de kunst van het rouwen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: