Kunstpraat 24 oktober 2013: Nick Andrews – Engelse Belg overdondert met intens werk.


In een van mijn favoriete Belgische galeries, De Zwarte Panter – Antwerpen, is momenteel werk te zien van de Engelse Belg Nick Andrews onder de titel Beyond the Scene. Nick (Londen, 1972) is in 1996 afgestudeerd aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten in Antwerpen en ‘dus’ Belgisch schilder. Wat mij betreft. Maar afgezien daarvan is Nick zo’n schilder/tekenaar waarop je verliefd wordt omdat alles wat hij maakt zo intens is, zo gekund, zo verhalend, zo godvergeten goed dat je het eigenlijk nooit over hem wilt hebben want je wilt hem voor jezelf houden. (Zegt de galeriehouder die bezig is een bestaan op te bouwen met zijn 7e Hemel).

In Beyond The Scene presenteert Nick gebeurtenissen, gedroomde scenes, bij verhalen die waarschijnlijk nooit zullen worden verteld, in elk geval niet door hemzelf. Hij geeft daarmee de toeschouwer alle ruimte om zelf het verhaal te bedenken. Het is zoiets als met 6-woord verhalen, die ooit door Hemingway waren bedacht, onder het motto ‘het beste verhaal vertel je in zes woorden’. Zijn oervoorbeeld luidde: “For Sale, Baby Shoes, Never Worn”. Op het moment dat je zo’n tekst leest ben je eigenlijk al bezig zelf het verhaal te (re-)construeren. Een paar jaar geleden heb ik met zulke teksten – gemaakt door Nederlandse en Belgische schrijvers tijdens de ‘Night writer’-avonden van Kluun – een serie spannende affiches gemaakt. Ze zijn nu nog te zien op de site van de openlucht-galerie waar ik ze exposeerde: www.k2g.nl

De scenes van Nick Andrews zijn als het ware het beeld bij de tekst die er nog moet komen. Nou is dat niet uniek. Er zijn genoeg andere schilders die dat ook doen. Maar de formule die Nick toepast is dat je als toeschouwer niet meer te zien krijgt dan het noodzakelijke – zijn scenes zijn vrijwel nooit ‘overzichten’, het zijn eerder details. Die je naar zich toe zuigen. Daardoor is de betrokkenheid met het beeld enorm. En dat maakt zijn werk bijzonder. Hoe merkwaardig de scene ook is die hij neerzet – er lijkt geen afstand te zijn tot de toeschouwer. Oke, oke – dat is uiteraard strikt persoonlijk, maar dat is deze hele blog. Net zoals elk kunstwerk dat is.

Tegelijk zijn de scenes wel degelijk te plaatsen. Zeker als je ze bij elkaar ziet – dan ontdek je dat het momenten zijn uit een circusbestaan. Er is zelfs een circusdirecteur te zien en er is een intrigerend werk waarin de cast van het circus wordt gepresenteerd – een van de weinige ‘totalen’ in deze serie. Nou is die associatie met circus niet zo vreemd als je weet dat Andrews Frederico Fellini (Italiaanse filmmaker) nam als uitgangspunt voor deze serie. Fellini was gek op circussen en extravagantia.

Nick circus totaal

 

Beyond The Scene betekent dan letterlijk ‘achter de schermen’. Maar er zijn ook genoeg werken bij die ‘voor’ de schermen spelen. Je kunt zelfs zeggen dat voor- en achtergrond in zekere zin samenvallen, ook in elk afzonderlijk werk. De afgebeelde personen hebben een achtergrond nodig – een open raam bijvoorbeeld van waaruit je een deel van het verhaal ‘hoort’.

Overigens speelt Andrews een uitermate subtiel spel met zijn ‘voorgrond’ en ‘achtergrond’. Je kunt niet zeggen dat hij slordig omspringt met de achtergrond, zeker niet. Je kunt wel zeggen dat zijn achtergrond, of eigenlijk de ‘setting’ ten dienste staat aan de figuren die hij daarin laat optreden. Zijn deze figuren al in een bijna impressionistische (voor veel toeschouwers overigens ook een verdedigbare ‘Ensor-istische’) penseelvoering afgebeeld – de omgeving waarin zij zich bevinden is nog een graad abstracter. Maar zodanig dat het lijkt of de figuren eruit zijn ontstaan. En juist doordat ze zich eraan ontworsteld hebben hun vorm krijgen. Je kunt zeggen dat Andrews organisch schildert. Die aanpak geeft zijn schilderwerk een enorme kracht en dynamiek – zelfs als hij twee (liggende) lijven schildert, gaat daar een ontzettende energie vanuit.

Die energie in kleuren en lijnvoering is kenmerkend voor alle werken van Nick Andrews. Het is intens in elk opzicht. Zo intens, zo impressionistisch, zo barok, zo overweldigend als de films van Fellini – ik weet het zeker, Frederico zou een groot liefhebber zijn geweest van Nick’s werk.

Naast tekeningen, aquarellen, grafiek en keramiek wordt ook het tapijt ‘Vessel Virgins’ tentoongesteld dat Vera Vermeersch Atelier naar een schilderij van Andrews heeft gemaakt.

Beyond The Scenes, Galerie De Zwarte Panter, Hoogstraat 70-72-74, Antwerpen, www.dezwartepanter.com , Beyond the scenes is nog te zien tot en met 3 november. Op deze site vind je ook meer afbeeldingen van de expositie.

Advertenties

Kunstpraat 1,2 juni 2013: Marc Kennes schildert Shostakovich’ 5e


Je hebt dit weekend alle reden om naar Antwerpen te gaan. Omdat het ‘gewoon’ een verschrikkelijk fijne stad is, omdat je alsnog naar het SMAK moet en vooral omdat je naar de meest bijzondere galerie van die stad moet, de Zwarte Panter, waar nu een zeer bijzondere expositie te zien is van Marc Kennes (Wilrijk, 1962).

The Painter’s Scientist/A tribute to Shostakovich Hij vertelt dat hij het ruige Rusland wil vangen in verf. Op het ritme van Shostakovich’ 5e (1937, premiere) Hij vertelt dat hij het ritme van het landschap en van de 5e wil vangen en wil weergeven met vertikale signalen aan de zijkanten van zijn werken. Hij vertelt dat hij bewust ervoor heeft gekozen om zijn eerbetoon aan de Grote Componist uit te voeren op groot formaat. Passend bij het land. Passend bij de componist. Passend ook bij zijn ambities. De werken meten 180 X 220 en in de schitterende omgeving van deze galerie komen ze voortreffelijk tot hun recht. Helemaal als tegen het eind van de middag de zon langs de gebrandschilderde ramen schuift in vloeiend zachte tinten. Dan komt het landschap nog meer tot leven. Dat duurt slechts even, maar het is te mooi om waar te zijn. Hij vertelt dat hij nu eigenlijk nog een werk in deze serie wil maken waarop  ook het langsschuiven van de zon door het glas-in-lood is verwerkt. Het landschap als droom. De droom uitgevoerd op de tonen en in het ritme van de 5e Symfonie van Shostakovich. (met excuus voor de matige kwaliteit van de foto’s)

foto-4

Als je er bent speel dan deze symfonie af, neem er de tijd voor en laat de muziek inwerken op de schilderijen, laat je meevoeren over de gedroomde Russische rivieren, over de gedroomde landschappen. Verdwaal in de leegte en in het ruige. Muziek en schilderwerken zijn elkaars intense echo. Zowel de muziek als de werken zijn opgebouwd in laag, op laag, op laag. Kennes gebruikt wel twintig lagen transparante verf om het gewenste landschap vorm te geven. Daarnaast maakt hij gebruik van verschillende soorten schilderslinnen. Het ene zorgt voor een zachtere kleurklank dan het andere. Zo componeert de schilder zijn landschappen waarin overigens geen mens te zien is. Een bewuste keuze. De ‘5e’ gaat ook over leegte, over verlies en eenzaamheid.

foto-5

Ruim anderhalf jaar heeft hij gewerkt aan deze serie en aan een andere reeks die je verderop in een van de vele zalen van De Zwarte Panter tegenkomt. Werken van andere orde en sfeer, maar net zo herkenbaar en vooral net zo intens. Want dat is het werk van Marc Kennes: intens – bewogen, doorleefd, verteld, gezongen, gedicht en geschilderd.

foto-6

Dus stap in die auto of trein en ga. Het adres: Hoogstraat 70, kom je met de auto dan parkeer je die aan het water aan het Steenplein. Over de Zwarte Panter: in 1303 werd het voormalige Sint-Julianusgasthuis gesticht. Bij een verbouwing in 1505 kwam de huidige kapel tot stand, waarin sinds 1970 de kunstgalerie De Zwarte Panter is gevestigd. Veertig jaar later is de galerie in het centrum van Antwerpen uitgegroeid tot een monument, de oudste nog actieve galerie in Vlaanderen en een trekpleister voor beeldend kunstenaars, muzikanten, schrijvers en kunstliefhebbers. Er vonden zowat 500 tentoonstellingen plaats, en tientallen boekvoorstellingen, film- en concertavonden.