Kunstpraat 19.06.2013: Lars Bang: introverte verhalen


Galerie BMB in de Kerkstraat, Amsterdam, heeft tot augustus werk van de Deense kunstenaar Lars Bang (1973). Zijn schilderijen zijn ongelooflijk illustratief. Zo zelfs dat je letterlijk verwacht het verhaal erbij afgedrukt te krijgen. Het is het soort werk dat makkelijk het risico loopt om in een bepaalde hoek gedefinieerd te worden, als een vorm van beeldende kunst die te makkelijk is. Toch doe je daarmee onrecht aan Bang: zijn schilderijen zijn daarvoor te bijzonder en bovendien staat hij als schilder zijn mannetje. 

0168420bang_l

Neem dit “Wounded Heroes”. Een merkwaardig tafereel in een bijna surrealistisch circus. Waar je, zoals dat uiteraard hoort, meer ziet naarmate je langer kijkt. En waar je steeds nieuwsgieriger wordt naar het verhaal achter het werk. Wie zijn die helden die gewond zijn? Wat is de symboliek? Welk verhaal wordt hier afgebeeld? En zo meer.
Of deze “Solo”:

0169823bang_l

Het zijn merkwaardige vertellingen vanuit zichtbare fascinaties met cowboys, indianen, rondtrekkende artiesten, zogenaamd onschuldige kinderen en allerlei bijbehorende attributen.

Zo eh… letterlijk als de schilderijen zijn, zo zogenaamd extrovert – zo zijn ze wat mij betreft juist ongelooflijk hermetisch, introvert. Juist die illustratieve kant zet je als kijker op het verkeerde been. Want wat simpel lijkt – verwijst naar niets anders dan zichzelf. En naar het brein van de maker. Dat brengt me op de vraag wat nou eigenlijk toegankelijker is? Een schilderij van Bang, of, pak ‘m beet, van Bade. Dit bijvoorbeeld:

sneakpreview-veilingstuk-david-bade-19-1-07-blog

Ook hier wordt een verhaal verteld, maar veel extroverter met veel meer ruimte voor de kijker om te interpreteren. Bade geeft beeldelementen waar je als kijker mee aan de slag kunt.

Ik vind dat interessant. Wat zich voordoet als een uiterst toegankelijk werk (Bang) blijkt in de praktijk eigenlijk helemaal niet zo. In elk geval niet voor iemand die met een werk ‘aan de slag’ wil. En toch voel je je ertoe gedwongen. Nee, andersom, het werk dwingt je ertoe. Het geeft je nauwelijks vrijheid van interpretatie.

Dat, in tegenstelling tot het voorbeeld van David Bade. Ook hier beeldelementen, maar ogenschijnlijk veel losser geplaatst – zonder opgelegd gesuggereerd verband. Je kunt van dit werk genieten om het werk zelf. Het is avontuurlijk, opgebouwd uit verschillende lagen en nogal verbeeldend. Ook door het typische Bade-kleurgebruik.

Het gaat me niet om een waarde-oordeel. Het gaat me om het kijken op zich. Om het willen en kunnen interpreteren. Om de vrijheid die het werk aan jou als kijker geeft om er iets mee te doen. Of niets. En dan blijkt zo’n werk niet te zijn wat het suggereert te zijn. En blijkt een werk dat je makkelijk zou wegzetten als abstract/figuratief eigenlijk erg toegankelijk. Mooie boel!

Kunstpraat 14.06.2013: Bijzonder bezige baas Bade


Ik heb het nooit onder stoelen of banken gestoken: David Bade is een van mijn favoriete NLkunstenaars. Om wat hij maakt. Om wat hij doet. Als deel van het duo ArtMen dat ontzettend toegankelijke en vrolijke televisie over kunst maakt. En om wat hij doet op Curacao. David is sociaal bijzonder bevlogen. Dat toont hij in Europa aan met allerlei projecten waarbij gemeenschappen worden betrokken. En dat doet hij op zijn geboorte-eiland in de Cariben met lokale talenten (dankzij onder meer subsidies van Stichting Doen).

Afbeelding 17

 

Gister stuurde hij het volgende persbericht rond. Ik geef het door. Niet uit luiheid voor deze blog, maar uit bewondering voor een van de weinige kunstenaars die zo zijn maatschappelijke verantwoordelijkheid neemt:

Het Instituto Buena Bista (IBB) houdt aanstaande dinsdag 18 juni een expositie als afsluiting van het schooljaar 2012/2013. Workshop resultaten zullen tentoongesteld worden, onze huidige AIR zal exposeren, er zal ook een buitengewone lezing gegeven worden en een bijzondere aankondiging voor de toekomst worden gedaan.

Film Festival
Tijdens de expo gaan wij alle ingezonden films van onze studenten voor de 2013, maar ook van de 2012, Curacao International Film Festival Rotterdam tentoonstellen. Zie films waarbij o.a. documentaire winnaar van CIFFR 2012 Vincent Lauffer met “Petroli” en ook andere bijzondere deelnames van dit jaar.

‘Artshower’ door André Klein
André Klein, coördinator en docent bij de Gerrit Rietveld Academie in Nederland, zal op deze avond een uitgebreide ‘artshower’ geven. In korte tijd zal meneer Klein zoveel mogelijk aspecten, werkwijzen, visies, culturele verschillen, etc. op het gebied van de beeldende kunst belichten. Het is een soort douche aan beelden in hoog tempo, waarbij het voornamelijk gaat over goed kijken en analyseren van beelden. De Artshower beoogt dus iets te laten zien van de enorme rijkdom en variatie aan kunstopvattingen en de mogelijke inspiratie die hieruit gehaald kan worden. Het bezoek van Andre Klein staat in het teken van uitwisseling tussen Ateliers’89 op Aruba en IBB Curacao.

Artist in Residence (AIR) Machteld Solinger
AIR Machteld Solinger (1986, Nederland) resideert tot en met Augustus 2013 op het IBB. Machteld is een beeldend kunstenaar die heeft gestudeerd aan de AKV/St Joost academie in Breda is. In het kader van haar verblijf heeft zij ook een workshop gegeven aan onze studenten. Tijdens de expositie zal het mogelijk zijn om kennis te maken met Machteld, haar vragen te stellen en ook om haar experimenten en tot nu toe gemaakte werken te bezichtigen. Ze houdt een blog bij over haar verblijf aan het IBB en Curacao: www.machteldsolinger.wordpress.com

Donderdag 27 juni, 19.30 uur zal Solinger een lezing geven bij de galerie Alma Blou, in het kader van de samenwerking IBB met de lokale galerieën.

Workshop resultaten
De uiteindelijke schilderijen en ook de experimenten van de workshop van onze huidige AIR zullen geëxposeerd worden. De studenten hebben twee weken lang samen met Machteld gewerkt, geanalyseerd en voornamelijk heel veel geëxperimenteerd met abstract schilderen en het abstraheren van ideeën en waarnemingen. Werken op doek, papier en ook op hout zullen allemaal te zien zijn.

Ellen spijkstra heeft een ‘Hokjesgeesten’ blokseminar verzorgd, waarbij studenten van het IBB samen met de cliënten van de afdeling Florisol van Klinika Capriles een keramiek-totempaal hebben gemaakt. Voor de meesten van de deelnemers was het de eerste kennismaking met het materiaal klei geweest. De onthulling van het beeld “Flor-i-sol totem” zal eveneens plaatsvinden.

Elk schooljaar geeft onze audiovisueel begeleider Omar Kuwas een blokseminar in Pinhole Fotografie, maar dit jaar hebben de studenten een extra workshop gevolgd via Skype verzorgd door de Amerikaanse fotograaf, kunst historicus en stichter van de F295 organisatie, Tom Persinger. Hierna hebben de studenten een vrij ingewikkelde opdracht gekregen waarbij zij een kort verhaal moesten bedenken, in samenwerking met cliënten van Klinika Capriles, en aan de hand van zelf gemaakte en ontwikkelde pinhole foto’s waaruit een korte stop-motion video moest ontstaan.

David Bade heeft de laatste workshop van dit schooljaar verzorgd. De studenten hebben samen met cliënten van de verschillende afdelingen gewerkt, gesproken en gedanst om tot geabstraheerde deels ruimtelijke portretten te komen van de cliënten, die in een groepsinstallatie in de tuin van IBB te zien zullen zijn.

Wij hopen op uw aanwezigheid te kunnen rekenen op deze visueel indrukwekkende en opwindende avond.

Datum: Dinsdag, 18 Juni 2013
Tijd: Vanaf 7 p.m.
Plaats: Mohikanenweg 8 (Op het terrein van Klinika Capriles, Orkidia Paviljoen)

Voor meer informatie over het IBB of als u vragen hebt over de expositie kunt u contact opnemen met PR, Crystal Boomgaart, op +5999 7363605 of crystal@institutobuenabista.com.

 

Dus  mocht je geen plannen hebben voor aanstaande dinsdag – pak even het vliegtuig en bezoek David en zijn kunstenaars op Curacao.

Kunstpraat 10.5.2013: Walter Rast en de vervlogen verhalen


 Walter Rast (1965) heeft al heel wat exposities op zijn naam staan.  Zijn werk heeft een sterk grafisch karakter (waarvoor ik een zwak heb). Interessant eraan is verder zijn materiaalgebruik: hij werkt met zand, met metaal, met papier, met stukken lood en met flinters bladgoud.

0168752rast_w

Het is  verder ‘neutraal’ in de zin dat het werk geen heftig statement doet, of een confrontatie aangaat, of zich wil manifesteren. Het is eerder sober, in zichzelf gekeerd. Door die toevoeging van een soort runenletters en ‘cijfers’ suggereert het werk een verhaal, een verslag van iets lang geleden.

0168751rast_w

Het zouden ook zomaar oude verhalen kunnen zijn, uit de tijd van de Vikingen. Maar wat mij nou vooral interesseert, intrigeert, is de uitwerking die het werk heeft op de kijker. De meeste beeldende kunst suggereert een verhaal. Misschien is dat ook de functie ervan. Neutrale kunst bestaat niet – wil niet eens bestaan. Net zo goed als waardenvrije wetenschap niet bestaat – hoewel daarover nog wel eens stevig wordt gediscussieerd. Maar hoe zit het met dit soort werk, dat van Walter Rast die zo zijn best doet om kleur weg te filteren en die aan alleen olieverf niet genoeg heeft en die met het weglaten en het toepassen van andere materialen vindt dat er ook nog iets narratiefs moet worden toegevoegd wat ik op zich wel fascinerend vind juist door de toepassing van die andere (oer-) materialen zodat werk ontstaat met een verwijzing naar de tijd dat verhalen essentieel waren voor de overlevering van cultuur van waarden van historisch besef wellicht ook intussen verhalen die vervlogen zijn want kijk alleen hun rudimentaire alinea’s komen nu tot ons zonder extra tekeningen die als in strips als illustratie kunnen fungeren – we zijn dus helemaal op onszelf aangewezen we kunnen kijken wat we willen maar het verhaal achter het direct waarneembare kennen we niet kunnen we alleen maar gissen nee we krijgen de vrijheid om met die Rastiaanse Runen zelf aan de slag te gaan als we dat al zouden willen want we kunnen het ook accepteren zoals het is en het werk daardoor een mystiek verlenen als in je kijkt naar iets waarvan je meer betekenis vermoedt en bewonderd maar je hebt het maar te doen met deze eerste laag die laag voor laag is opgebouwd uit oeraarde en oermetalen met andere woorden onze waarneming schiet niet te kort maar is wel beperkt we kunnen bewonderen we mogen genieten we worden er wellicht om geprezen maar we blijven buitenstaanders het verhaal vertelt ons ja wat?

Terug naar wat me intrigeert. Dat is namelijk het volgende. Stel dat je dit werk hangt naar bijvoorbeeld een heftige David Bade. Bijvoorbeeld deze:

david_bade_tcm8-221478

Wat uiteraard een prettig contrast oplevert, dat sowieso en het is helemaal gratis. Maar welk van deze twee werken is narratiever? En hoe belangrijk is dat vervolgens? Ja, heel belangrijk want ik stel die vraag immers. Klopt. Maar ik stel hem niet vanuit een vooringenomenheid. Er zijn zoveel soorten verhalen. Dat klopt ook. Het ene verhaal is geschreven HOOFDLETTERS, in bonte expressie, in intrigerende alinea’s en felle kleuren. Het andere verhaal is niet meer dan het ruisen van riet langs de kant van het water. Het andere verhaal bestond eigenlijk allang niet meer toen het door iemand werd gefluisterd in een gat in de grond en vervolgens afgedekt met aarde en metalen en papier. Het andere verhaal verwaait over de golven van het water van rietstengel naar rietstengel en schrijft zijn letters als tanige runen tegen een oerhollandse grijswitte hemel. Waar dat verhaal over gaat is onbelangrijk. Belangrijk is dat het voor even werd opgevangen door Walter Rast die het vervolgens… Als eerbetoon aan de verhalen die vervlogen. Het is het verschil tussen impliciet en expliciet tussen naar binnen gekeerd en naar buiten tussen de rijkdom van de eenvoud en die van de hartstocht.

Werk van Walter Rast is vanaf 12 mei te zien in:
De Kunsten, trefpunt voor hedendaagse kunst
T.G. Gibsonstraat 19, 7411 RP Deventer

Kunstpraat 9.4.2013: Ruud Venekamp en de zon


Ik weet niet waaraan het ligt, maar heel veel schilderkunst die ik ken, is nogal eh… ingetogen van kleurvoering. Niet alle – bijvoorbeeld David Bade niet, en Kamagurka’s schilderijen al helemaal niet – maar verder? Er zijn genoeg schilders die met veel wit in alle schakeringen werken en volhouden dat dat erg kleurrijk is, maar dat bedoel ik niet.

Wat ik wel bedoel is wat bijvoorbeeld Ruud Venekamp doet met zijn schilderijen. In zijn schilderijen. Ruud brengt licht in zijn verf en op zijn doek. Soms expliciet door er veel geel in te verwerken (ja, kunst!), soms veel implicieter. Maar steeds is het effect dat je het gevoel hebt dat hij letterlijk zonlicht vangt en dat met zijn kleuren mengt en toepast.

0165759venekamp_r

Daarbij houdt hij zijn structuren verder heel toegankelijk, soms abstract, soms best concreet. Dat maakt zijn werk wat mij betreft heel toegankelijk, vriendelijk, lichtvoetig – letterlijk.

En dat is bijzonder in een tijd waarin de schilderkunst nogal eh… ingetogen is – in veel gevallen. Ik vind dat wel lekker, dat iemand het lef heeft om zo’n mate van lichtgevende uitbundigheid te schilderen. Je kunt ook zeggen dat het toegankelijke abstracte kunst is. Prima. Geinig label.

Je kunt er ook niks van zeggen en gewoon vinden dat anderen het moeten zien en dat in je blog zetten. Dus of je vandaag of morgen even naar Galerie de Rietlanden in Amsterdam wilt gaan. Om de gelaagdheid van de zon van de muur te zien komen.

0165758venekamp_r